Talstöðvar

Talstöðvar

Þegar ferðast er í hóp jeppa er mikilvægt að fjarskipti milli bíla séu í þokkalegu lagi, bæði er þetta öryggisatriði og einnig er meira gaman af ferðalaginu. Þegar kemur að því að velja talstöð í jeppann hlýtur að ráða mestu hvaða stöðvar hugsanlegir ferðafélagar not. Íslenskir jeppamenn nota þrjár megingerðir talstöðva CB, VHF og PMR
.CB stöðvar.hafa verið vinsælar hjá jeppamönnum um langt skeið. Þær eru ekki skráningarskyldar en aðeins er leyfilegt að nota stöðvar sem Fjarskipaeftirlitið hefur tekið út og samþykkt. CB stöðvar mega mest vera 4 wött á FM mótun. Gallin við þessar stöðvar er helst sá að mikið er af truflunum á þessu band (27 Mhz) við ákveðin skilyrði en það er ekki vandamál nema verið sé að reyna að ná sambandi langar leiðir og kemur því ekki að sök á milli bíla sem eru að ferðast sama. Drægi þessar stöðva er mjög misjafnt eftir skilyrðum en gera má ráð fyrir um 50 kílómetrum í sjónlínu en í fjallendi er ekki hægt að reikna með neinu sambandi þó að oftast sé það eitthvað. Það eru engin leyfisgjöld á CB stöðvum og engin kostnaður við að eiga slíka stöð annar en stöðin sjálf. Hér eru leiðbeinandi upplýsingar um notkun og tíðni rása
VHF stöðvar. eru orðnar mjög útbreiddar hjá jeppamönnum þessar stöðvar eru leyfisskyldar og það þarf að greiða af þeim iðngjöld til Póst og Fjarskiptastofnunar ríkisins söluaðilar þurfa sérstakar heimildir til að selja þessar stöðvar og setjan í þær rásir með þeim tíðnum sem kaupandinn hefur leyfi fyrir. Þessar stöðvar mega vera með 25watta sendi á FM mótun. Á VHF tíðnibilinu er aðeins ein tíðni sem jeppamenn geta notað þetta er 153.1 mhz oft kölluð rás 45 eða veiðimannarásin. enda er oft mikil traflík á þessari rás. En með aðild að Ferðaklúbbnum 4x4 fæst heimild til að nota einhverjar tíðnir sem sá félagskapur hefur fengið úthlutað þessar tíðnir hafa rásarnúmerin 42 44 46 (endurvarpar) og 47 til 56 (beinar rásir). Þetta eru mjög algengar stöðvarnar í dag og oft kallaðar 4x4stöðvar (rás 45 + 4x4 rásirnar). Svona stöðvar eru góður kostur fyrir jeppamen þó ekki væri nema bara vegna þess að þær eru algengar en auk þess fæst talsverð langdrægni með 25 watta sendiafli, jafnvel í fjallendi en ekki er hægt að reikna með neinum vegalengdum nema í sjónlínu. Gera má ráð fyrir drægi upp á 100 kílómetra í sjónlínu og minna en 5 kílómetra í fjallendi. Endurvarpar eru á rásum 42 44 og 46 staðsetningu þeirra er hægt að sjá hér . Endurvarpi er sendir sem staðsettur er á fjallstindi og endursendir merki frá öðrum talstöðvum á annarri tíðni. Til dæmis ef endurvarpi er með senditíðnina 150 mhz og mótökutíðnina 151 mhz geta allar talstöðvar sem senda á 151 mhz og taka á móti á 150 mhz talað saman á þeim endurvarpa. þetta margfaldar drægi talstöðvanna. Endurvarparás er því alltaf á tveimur tíðnum. en beinar rásir eru aðeins ein tíðni. Árlegur kostnaður við að eiga svona stöð er leyfisgjald til Póst og Fjarskiptastofnunar og félagsgjald í Ferðaklúbbnum 4x4. samtals um 7000 kr
PMR stöðvar eru venjulega handstöðvar með 0,5 watta sendiafli þessar stöðvar eru ágætar á milli bíla og kosta mjög lítið þær draga um 5 kílómetra í sjónlínu en ekkert í fjallendi. þessar stöðvar eru með átta senditíðnum sem eru kallaðar rás 1 til 8. Hægt er að fá dýrari gerðir með fleiri rásum en það er gert með því að bæta kóða við þessar 8 rásir, það eru því í raun ekki fleiri rásir en það minkar truflanir og eykur drægi stöðvanna. Við val á PMR stöðvum er mikilvægt að hægt sé að nota þær án kóða því annars er ekki víst að þær séu samhæfðar við aðrar PMR stöðvar. Það eru eingin leyfisgjöld á PMR stöðvum og eingin kostnaður við að eiga slíka stöð annar en stöðin sjálf. Hér eru leiðbeinandi upplýsingar um notkun og tíðni rása
HF band. Þegar talað er um HF (high frequency)er át við ákveðinn hluta tíðnisviðs rafsegulbylgna venjulega 1,8 til 30 Mhz. CB (Citizens Band Radio) er fríi hluti HF bandsins 26.96 5til 27.405 MHz. VHF band. Þegar talað er um VHF (very high frequency) er át við hærri hluta tíðnisviðs rafsegulbylgna venjulega 30 til 300 Mhz. Allt þetta band er háð leifum eða er gjaldskylt. UHF band. Þegar talað er um UHF (ultra high frequency) er át við enn hærri hluta tíðnisviðs rafsegulbylgna venjulega 300 til 3000 Mhz. PMR (Personal mobile radio) er frír hluti þessa bands 446 til 446,1 Mhz Til að fræðast meira um útvarpsbylgjur er ekki úr vegi að skoða heimasíðu IRA Ísenskra Radíóamatora. Við ísetningu talstöðva er mikilvægt að fylgja leiðbeiningum um frágang raflagna og uppsetningu loftneta. Drægi talstöðva ræðst mest af því hve vel upp settar þær eru. Athugið sérstaklega að coax-kaplar (loftnetskaplar) endast ekki lengi í bílum og eru algeng orsök lélegs sendiafls. Það þarf helst að tengja talstöðvar beint á geimi og hafa öryggi í báðum pólunum (+og -). Loftnet sem staðsett eru á hornum eða útbrúnum bíla eru stefnuvik þannig að drægi er mest í gegn um bílinn.